Willow Desk · Tạp chí góc làm việc tại nhà, công thái học & nhịp làm việc bền bỉ Gửi bài viết  ·  [email protected]
Willow Desk Góc làm việc & Công thái học
Gửi bài cho toà soạn
Ánh sáng & Không gian

Giải pháp giảm tiếng ồn khi làm việc từ xa tại các khu chung cư đô thị

Tiếng khoan tường sửa nhà từ căn hộ bên cạnh, tiếng bước chân huỳnh huỵch từ tầng trên hay tiếng xe cộ giờ tan tầm từ đường phố bên dưới có thể phá nát luồng tập trung deep work của bạn chỉ trong vài giây.

Tai nghe chụp tai màu đen đặt trên mặt bàn làm việc bằng gỗ sáng màu
Tai nghe chống ồn là công cụ hữu hiệu giúp bảo vệ vùng tập trung làm việc - Ảnh: Pixel.la Free Stock Photos, giấy phép CC0 Public Domain.

Trong các khu chung cư hiện đại tại các đô thị lớn ở Việt Nam, ô nhiễm tiếng ồn là một trong những trở ngại lớn nhất đối với những người làm việc từ xa. Khác với văn phòng công ty vốn được thiết kế với trần tiêu âm và vách ngăn chuyên dụng, các căn hộ chung cư thông thường được xây dựng chủ yếu phục vụ nhu cầu sinh hoạt gia đình với rất nhiều bề mặt phản xạ âm thanh cứng như sàn gạch men, tường bê tông và cửa kính lớn.

Hiểu rõ cơ chế lan truyền của tiếng ồn và áp dụng các biện pháp cách âm thụ động kết hợp với công nghệ hiện đại sẽ giúp bạn tạo dựng một ốc đảo yên tĩnh ngay giữa lòng đô thị náo nhiệt.

Bản chất các loại âm thanh gây mất tập trung trong tòa nhà chung cư

Để xử lý tiếng ồn hiệu quả, trước hết bạn cần xác định âm thanh đang quấy rầy mình thuộc nhóm nào:

  • Âm thanh truyền qua không khí (Airborne noise): Tiếng nói chuyện ở hành lang, tiếng còi xe từ đường phố, tiếng tivi vọng từ phòng khách. Loại âm thanh này di chuyển theo không khí và len lỏi qua các khe hở cửa sổ, cửa chính và lỗ thông hơi.
  • Âm thanh truyền qua kết cấu (Impact noise): Tiếng khoan bê tông, tiếng búa đập, tiếng kéo ghế trên sàn gạch hoặc tiếng gót giày nện xuống sàn từ căn hộ tầng trên. Sóng âm truyền thẳng qua kết cấu bê tông cốt thép của tòa nhà và rung động vào không gian phòng bạn.

Chặn âm thanh truyền qua khe cửa bằng gioăng và thanh chặn đáy

Không khí đi được đến đâu thì âm thanh truyền đến được đến đó. Một khe hở chỉ rộng 2 mm ở mép dưới cánh cửa phòng có thể làm giảm hiệu quả cách âm của cả cánh cửa gỗ đặc tới 60%. Đây chính là con đường chính khiến tiếng động từ phòng khách và hành lang tràn vào góc làm việc của bạn.

Biện pháp xử lý đơn giản nhưng đem lại hiệu quả tức thì là dán gioăng cao su chữ D hoặc chữ E quanh toàn bộ khung bao của cánh cửa. Ở mép dưới đáy cửa, hãy lắp đặt một thanh chặn đáy cửa tự động hoặc nẹp cao su quét sàn. Khi cánh cửa đóng lại, lớp gioăng sẽ bị nén chặt, bịt kín mọi khe hở không khí và chặn đứng phần lớn âm thanh nói chuyện lọt vào phòng.

Giảm tiếng vang trong phòng bằng rèm vải, thảm và kệ sách

Nhiều căn phòng làm việc tại nhà có cảm giác rất ồn không phải vì âm thanh bên ngoài quá lớn, mà do hiện tượng dội âm (reverberation). Khi âm thanh phát ra va đập liên tục vào các bức tường phẳng và sàn gạch trơn, nó tạo ra tiếng vang khó chịu khiến tai nhanh bị mệt mỏi.

Bạn không cần phải dán những tấm mút trứng màu đen xám xịt làm mất thẩm mỹ căn phòng. Thay vào đó, hãy sử dụng các vật liệu nội thất có tính năng tiêu âm tự nhiên:

  • Treo rèm cửa hai lớp bằng vải nhung hoặc vải dệt dày che kín khung cửa sổ kính.
  • Trải một tấm thảm sợi len hoặc nỉ mềm có diện tích bao phủ khu vực dưới bàn làm việc và ghế ngồi.
  • Bố trí một chiếc giá sách gỗ có nhiều ngăn với các cuốn sách có kích thước so le nhau đặt áp sát bức tường chung tiếp giáp với nhà hàng xóm để phân tán sóng âm.

Nguyên lý hoạt động và giới hạn thực tế của tai nghe chống ồn chủ động

Một chiếc tai nghe có tính năng chống ồn chủ động (Active Noise Cancellation - ANC) là người bạn đồng hành đắc lực cho dân làm việc tại nhà. Công nghệ ANC sử dụng các micro siêu nhỏ bên ngoài củ tai để thu nhận tiếng ồn môi trường, sau đó mạch điện tử sẽ phân tích và phát ra một sóng âm có pha ngược hoàn toàn (anti-phase sound wave) để triệt tiêu tiếng ồn đó trước khi nó chạm đến màng nhĩ của bạn.

Tuy nhiên, bạn cần hiểu rõ giới hạn vật lý của công nghệ này để không thất vọng: ANC hoạt động cực kỳ hoàn hảo với các âm thanh tần số thấp có tính chu kỳ đều đặn như tiếng ù ù của cục nóng điều hòa, tiếng quạt gió hoặc tiếng rừ rừ của động cơ xe cộ ngoài đường. Nhưng đối với các âm thanh tần số trung và cao có tính đột ngột như tiếng trẻ con khóc, tiếng bát đũa va chạm hay tiếng người nói chuyện to ngay cạnh, khả năng cách âm phụ thuộc chủ yếu vào độ kín khít của đệm mút tai nghe (chống ồn thụ động).

Thỏa thuận khung giờ yên tĩnh trong gia đình khi có cuộc gọi quan trọng

Bên cạnh các giải pháp kỹ thuật, khía cạnh giao tiếp giữa các thành viên trong gia đình đóng vai trò quyết định. Khi bạn làm việc tại nhà, người thân rất dễ vô tình cắt ngang luồng suy nghĩ của bạn bằng những câu hỏi sinh hoạt thường nhật.

Hãy thống nhất với các thành viên trong gia đình một tín hiệu giao tiếp trực quan: khi cánh cửa phòng làm việc đóng kín hoặc khi bạn đang đeo tai nghe chụp tai, điều đó đồng nghĩa với việc bạn đang trong phiên làm việc tập trung sâu hoặc đang họp trực tuyến. Việc chia sẻ trước lịch họp quan trọng trong ngày vào mỗi buổi sáng sẽ giúp các thành viên chủ động điều chỉnh âm lượng sinh hoạt, bảo đảm sự yên tĩnh cho công việc mà vẫn giữ được không khí hòa thuận trong gia đình.